5. Sınıf Fen Bilimleri Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm Kolay Seviye Test 1 – 10 Soru (Çözümlü)

5. Sınıf Fen Bilimleri Evsel Atıklar ve Geri Dönüşüm Kolay Seviye Test 1 — sorular ve çözümler

10 soru · Fen Bilimleri · 5. sınıf. Yukarıdan online çözebilir, ya da PDF olarak yazdırabilirsin.

1. Ömer, eski bir kot pantolondan büyükannesiyle birlikte çanta ve fırın eldiveni yapmıştır. Ömer'in yaptığı bu çalışma aşağıdakilerden hangi kavramla ifade edilir?

   1. Geri dönüşüm
   2. İleri dönüşüm
   3. Bertaraf
   4. Uzaklaştırma
   Cevap ve çözüm

   Cevap: B)

   1. Eski bir eşyanın özelliğini yitirmeden veya kimyasal sürece girmeden yaratıcı bir şekilde daha değerli yeni bir ürüne dönüştürülmesi ileri dönüşümdür.
   2. Ömer'in eski bir kot pantolondan çanta ve fırın eldiveni yapması bu kavramı açıklar.
   3. Bu nedenle doğru seçenek "İleri dönüşüm" seçeneğidir.

2. Aşağıdaki malzemelerden hangisi geri dönüşüm kutusuna atılabilecek maddelerden biri değildir?

   1. Kullanılmış defter
   2. Metal içecek kutusu
   3. Cam soda şişesi
   4. Yağlanmış kâğıt havlu
   Cevap ve çözüm

   Cevap: D)

   1. Geri dönüşüm kutularına temiz ve geri dönüştürülebilir kâğıt, metal, cam ve plastik gibi maddeler atılabilir.
   2. Kullanılmış defter kâğıt, metal içecek kutusu metal, cam soda şişesi ise cam atık olarak geri dönüştürülebilir.
   3. Yağlanmış kâğıt havlu gibi gıda atığı veya yağ bulaşmış kâğıtlar geri dönüşüm sürecini olumsuz etkilediği için geri dönüştürülemez ve normal çöpe atılır.
   4. Bu nedenle doğru seçenek "Yağlanmış kâğıt havlu" seçeneğidir.

3. Aşağıdaki ifadelerden hangisi geri dönüşümün ülke kaynaklarına sağladığı katkılardan biri değildir?

   1. Çöpe giden atık miktarını artırması
   2. Enerji tasarrufuna katkıda bulunması
   3. Ham madde tasarrufu sağlaması
   4. Ağaç kesiminin önlenmesine yardımcı olması
   Cevap ve çözüm

   Cevap: A)

   1. Geri dönüşüm ülke kaynaklarına ham madde tasarrufu, enerji tasarrufu ve ağaç kesiminin önlenmesi gibi birçok katkı sağlar.
   2. Geri dönüşüm çöpe giden atık miktarını artırmaz, aksine azaltır.
   3. Bu nedenle "Çöpe giden atık miktarını artırması" seçeneğinde verilen ifade yanlıştır ve geri dönüşümün katkılarından biri değildir.

4. Evsel atıkların geri dönüşümü ile ilgili aşağıdaki maddelerden hangisi geri dönüştürülebilen maddeler arasında yer alır?

   1. Küflenmiş ekmek
   2. Kömür külü
   3. Kullanılmış defter
   4. Yağlanmış kâğıt
   Cevap ve çözüm

   Cevap: C)

   1. Geri dönüştürülebilen maddeler genellikle kâğıt, cam, plastik ve metal gibi temiz ve işlenebilir atıklardır.
   2. Kullanılmış defterler kâğıt atık sınıfına girer ve kâğıt fabrikalarında geri dönüştürülerek yeniden kâğıt üretiminde hammadde olarak kullanılabilir.
   3. Küflenmiş ekmek organik atık olup kompost yapımında kullanılabilir ancak standart kâğıt-plastik-cam geri dönüşümüne girmez; kömür külü ve yağlanmış kâğıt ise kirlenmiş ve yapıları bozulmuş oldukları için geri dönüştürülemez.
   4. Bu nedenle doğru seçenek "Kullanılmış defter" şıkkıdır.

5. Berk, evde atık pillerin doğaya ve çevreye zarar vermemesi için atık pil toplama kutusuna atılması gerektiğini öğrenmiştir. Pillerin bu şekilde toplanmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

   1. Pil kutularının sayısını azaltmak
   2. Pillerin tekrar şarj edilmesini sağlamak
   3. Evdeki enerji maliyetini düşürmek
   4. Yapılarındaki zehirli maddelerin su ve toprağa karışmasını önlemek
   Cevap ve çözüm

   Cevap: D)

   1. Pillerin yapısında ağır metaller ve zehirli kimyasallar bulunmaktadır.
   2. Piller rastgele çöpe atıldığında bu zehirli maddeler zamanla su ve toprağa karışarak çevreye büyük zarar verir.
   3. Atık pil kutularında toplanmalarının temel amacı bu zararlı maddelerin doğaya zarar vermesini engellemektir.
   4. Bu nedenle doğru seçenek "Yapılarındaki zehirli maddelerin su ve toprağa karışmasını önlemek" seçeneğidir.

6. Tuna, evde kızartma yaptıktan sonra kalan atık yağın çevreye zarar vermemesi için nasıl bertaraf edilmesi gerektiğini araştırmıştır. Buna göre Tuna, kullanılmış sıvı yağı nereye dökmemelidir?

   1. Atık yağ toplama kumbarasına
   2. Lavaboya
   3. Sızdırmaz kaplarda biriktirerek toplama noktalarına
   4. Lisanslı toplama merkezlerine
   Cevap ve çözüm

   Cevap: B)

   1. Kullanılmış kızartma yağları lavaboya döküldüğünde su kaynaklarını ve toprakları ciddi şekilde kirletir.
   2. Atık yağlar lavaboya dökülmemeli, sızdırmaz kaplarda biriktirilerek atık yağ toplama merkezlerine veya lisanslı noktalara verilmelidir.
   3. Soru Tuna'nın atık yağı nereye dökmemesi gerektiğini sormaktadır.
   4. Doğru cevap lavaboya dökülmemesi gerektiğidir, bu nedenle "Lavaboya" seçeneği doğrudur.

7. Kaan, hazırladığı ödevde sıfır atık hiyerarşisinin aşamalarını incelemiştir. Buna göre sıfır atık sürecinde en öncelikli seçenek aşağıdakilerden hangisidir?

   1. Bertaraf
   2. Geri dönüşüm
   3. Önleme
   4. Enerji geri kazanımı
   Cevap ve çözüm

   Cevap: C)

   1. Sıfır atık hiyerarşisinde en temel ve öncelikli amaç atığın hiç oluşturulmamasıdır.
   2. Bu basamak "önleme" veya "azaltma" olarak adlandırılır.
   3. Atık oluştuysa tekrar kullanım ve geri dönüşüm gibi aşamalar devreye girer.
   4. En öncelikli seçenek önleme olduğu için doğru cevap "Önleme" seçeneğidir.

8. Aşağıdaki malzemelerden hangisinin geri dönüşümü mümkündür?

   1. Mumlu kâğıt
   2. Karbon kâğıdı
   3. Duvar kâğıdı
   4. Alüminyum içecek kutusu
   Cevap ve çözüm

   Cevap: D)

   1. Geri dönüşüm, kullanılmış ve artık işe yaramayan maddelerin çeşitli işlemlerden geçirilerek tekrar hammaddeye dönüştürülmesi sürecidir.
   2. Alüminyum içecek kutuları metal atık sınıfına girer ve eritilerek defalarca yeniden kullanılabilir, bu nedenle geri dönüştürülebilirdir.
   3. Mumlu kâğıt, duvar kâğıdı ve karbon kâğıdı yapılarındaki kimyasal maddeler, mum tabakası veya yapıştırıcılar nedeniyle standart geri dönüşüm süreçlerine uygun değildir.
   4. Bu doğrultuda doğru seçenek "Alüminyum içecek kutusu" şıkkıdır.

9. Evsel atıkların katı ve sıvı olarak sınıflandırıldığı düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi sıvı atıklar sınıfına girer?

   1. Kullanılmış sıvı yağ
   2. Kumaş parçaları
   3. Alüminyum içecek kutusu
   4. Plastik tarak
   Cevap ve çözüm

   Cevap: A)

   1. Evsel atıklar katı ve sıvı atıklar olarak sınıflandırılır.
   2. Kumaş parçaları, alüminyum içecek kutusu ve plastik tarak katı atıklar grubuna girer.
   3. Kullanılmış sıvı yağ ise akışkan yapısıyla sıvı atıklar sınıfına dahildir.
   4. Bu nedenle doğru seçenek "Kullanılmış sıvı yağ" seçeneğidir.

10. Selin, günlük yaşamında plastik poşet kullanımını azaltmak için alışverişe çıkarken bez torba tercih etmiştir. Selin'in bu davranışı sıfır atık hiyerarşisinde hangi aşamaya örnek oluşturur?

    1. Geri dönüşüm
    2. Önleme
    3. Enerji geri kazanımı
    4. Bertaraf
    Cevap ve çözüm

    Cevap: B)

    1. Alışverişe çıkarken plastik poşet yerine bez torba kullanmak, hiç plastik poşet atığı oluşmamasını sağlar.
    2. Atık oluşumunu kaynağında engellemeye yönelik bu tür davranışlar sıfır atık hiyerarşisinin 'önleme' aşamasını oluşturur.
    3. Bu nedenle doğru seçenek "Önleme" seçeneğidir.