9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Mülakat (Görüşme) Türü Kolay Seviye Test 1 – 10 Soru (Çözümlü)

9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Mülakat (Görüşme) Türü Kolay Seviye Test 1 — sorular ve çözümler

10 soru · Türk Dili ve Edebiyatı · 9. sınıf. Yukarıdan online çözebilir, ya da PDF olarak yazdırabilirsin.

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde mülakat türünün yazılış amacına en doğrudan değinilmiştir?

   1. Toplumun ortak hafızasında yer etmiş olayları hayalî unsurlarla süsleyerek romanlaştırmak
   2. Dil kurallarını hatırlatıp metinlerdeki yazım yanlışlarını düzeltmek
   3. Doğa olaylarını bilimsel verilerle açıklayarak yeni bir coğrafi teori ortaya koymak
   4. Bir sanatçının iç dünyasını ve üretim süreçlerini kendi ifadeleriyle okura aktarmak
   5. Geçmiş yüzyıllara ait yazılı belgeleri inceleyerek yeni bir alfabe geliştirmek
   Cevap ve çözüm

   Cevap: D)

   1. Mülakat (görüşme), alanında uzman, tanınmış veya toplumu yakından ilgilendiren kişilerin görüş, düşünce ve yaşamlarını okuyucuya aktarmak amacıyla yapılan bir türdür.
   2. Seçenekleri incelediğimizde, doğru seçenekteki 'Bir sanatçının iç dünyasını ve üretim süreçlerini kendi ifadeleriyle okura aktarmak' ifadesi mülakatın temel yazılış amacını doğrudan yansıtmaktadır.
   3. Diğer seçenekler roman, bilimsel makale, dil bilgisi ve tarih araştırmaları gibi farklı türlerin amaçlarıyla ilgilidir.

2. Aşağıdakilerden hangisi mülakat yapılacak kişiyi seçerken dikkat edilmesi gereken unsurlardan biri olamaz?

   1. Kişinin kendi alanında topluma örnek olacak bir başarıya sahip olması
   2. Okuyucunun ilgisini çekecek yönlerinin ve birikiminin bulunması
   3. Günlük hayatın sıradan olaylarını hiçbir estetik süzgeçten geçirmeden yaşaması
   4. Toplumun kültürel hayatına katkı sunmuş bir sanatçı veya bilim insanı olması
   5. Eserleri veya çalışmalarıyla edebiyat ve sanat dünyasında adından söz ettirmesi
   Cevap ve çözüm

   Cevap: C)

   1. Mülakat yapılacak kişi seçilirken o kişinin toplumda tanınmış, alanında başarılı ve birikimli olması şartı aranır.
   2. Diğer seçeneklerde kişinin topluma örnek olan, kültürel hayata katkı sunan ve eserleriyle tanınan nitelikleri sıralanmıştır.
   3. Doğru seçenekte yer alan 'Günlük hayatın sıradan olaylarını hiçbir estetik süzgeçten geçirmeden yaşaması' bir mülakat kişisi seçmek için aranan bir nitelik değildir.

3. Mülakat türüyle ilgili numaralandırılmış özelliklerden hangileri doğrudur?

   • I.
     Alanında tanınmış kişilerin görüşlerini ve yaşamını yansıtmak amacıyla yapılır.
   • II.
     Soru-cevap şeklinde hazırlanan ve önceden planlanmış bir konuşma türüdür.
   • III.
     Görüşmecinin aldığı cevapları kendi düşüncelerine göre değiştirerek yazması esastır.
   • IV.
     Edebi ve sanatsal kişiliğe sahip sanatçılarla yapılan mülakatlar döneme ışık tutar.
   1. I, II ve IV
   2. I ve III
   3. II ve III
   4. I, II ve III
   5. II, III ve IV
   Cevap ve çözüm

   Cevap: A)

   1. Mülakat, alanında tanınmış kişilerin hayatını ve görüşlerini aktarmak için yapılan soru-cevaplı bir türdür; I ve II doğrudur.
   2. Görüşmeci, mülakat sırasında aldığı cevapları değiştirmeden, tarafsız ve sadık bir şekilde okura aktarmalıdır; bu nedenle III yanlıştır.
   3. Sanatçılarla yapılan mülakatlar dönemin sanat anlayışını anlamada önemlidir; IV doğrudur.
   4. Buna göre I, II ve IV numaralı ifadeler doğrudur.

4. Mülakat türü ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

   1. Karşılıklı konuşma dili esas alınarak hazırlanan samimi bir anlatımı vardır.
   2. Görüşmeyi yapan kişi sorularını önceden planlamalı ve hazırlamalıdır.
   3. Genellikle edebiyat, sanat, spor veya siyaset dünyasının önde gelen isimleriyle yapılır.
   4. Yazar, konuşmacının sözlerini değiştirerek kendi kurgusuna göre yeniden yazabilir.
   5. Yayımlanmadan önce metnin akışı gözden geçirilir ancak ana anlam korunur.
   Cevap ve çözüm

   Cevap: D)

   1. Mülakatlar, soru-cevap esasına dayanan, tanınmış kişilerle yapılan ve onların düşüncelerini yansıtan metinlerdir.
   2. Mülakatta yazar, görüşülen kişinin sözlerinin özünü ve anlamını bozmadan aktarmalıdır; konuşmacının sözlerini tamamen değiştirip kendi kurgusuna göre yeniden yazamaz, bu durum metnin güvenilirliğini ve mülakat olma özelliğini zedeler.
   3. Diğer seçeneklerde mülakat türü için verilen bilgiler doğrudur.
   4. Doğru seçenekteki ifade yanlıştır çünkü mülakatta nesnellik ve konuşmacının kendi ifadelerine sadık kalma esastır.

5. Bir mülakat metninden alınan aşağıdaki cümlelerin hangisinde öznellik söz konusudur?

   1. Yazar, 1949 yılında İstanbul'da dünyaya gelmiş ve ilk eserini lise yıllarında yayımlamıştır.
   2. Eserlerinde ele aldığı konular genellikle şehir hayatının karmaşası ve yalnızlık temasıdır.
   3. Sanatçı, romancılığın yanı sıra deneme ve senaryo türlerinde de ödüller almıştır.
   4. İlk hikâye kitabı 1968 yılında dönemin tanınmış yayınevleri tarafından basılmıştır.
   5. Bana göre Türk edebiyatının en akıcı ve en büyüleyici dili bu usta kaleme aittir.
   Cevap ve çözüm

   Cevap: E)

   1. Öznellik, kişisel görüşler barındıran ve kanıtlanamayacak yargıları içeren anlatımlardır.
   2. Diğer seçeneklerde kişisel yorumlara yer verilmemiş, nesnel bilgilere değinilmiştir.
   3. Doğru seçenekteki 'Bana göre Türk edebiyatının en akıcı ve en büyüleyici dili bu usta kaleme aittir' cümlesi kişinin kendi beğeni ve kanaatlerini içerdiği için özneldir.

6. Bir mülakat metninin hazırlık ve uygulama aşamaları göz önüne alındığında aşağıdakilerden hangisi görüşmecinin yapması gerekenlerden biri değildir?

   1. Konuşmacının sözünü sürekli keserek kendi fikrini ön plana çıkarmak
   2. Soruları hazırlarken tarafsız ve nesnel bir tutum sergilemek
   3. Görüşme yapılacak kişi hakkında önceden kısa bir araştırma yapmak
   4. Soruları okurun ilgisini çekecek ve merak uyandıracak biçimde kurgulamak
   5. Görüşme sonunda elde edilen bilgileri aslına uygun olarak yayımlamak
   Cevap ve çözüm

   Cevap: A)

   1. Mülakat yapacak kişinin hazırlık ve uygulama aşamasında dikkat edeceği kurallar incelenmelidir.
   2. Görüşme yapılacak kişi hakkında ön araştırma yapmak, tarafsız olmak, soruları ilgi çekici kılmak ve elde edilen bilgileri aslına uygun yayımlamak doğru tutumlardır.
   3. Ancak konuşmacının sözünü sürekli keserek kendi fikrini ön plana çıkarmak iletişim kurallarına ve mülakat etiğine tamamen aykırıdır.

7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde mülakat türünün temel özelliklerinden biri vurgulanmıştır?

   1. Sanatçının iç dünyasını şiirsel bir dille ve ölçülü uyaklarla aktardığı metinlerdir.
   2. Tanınmış bir kişinin sanat anlayışını, eserlerini ve düşüncelerini kendi sesinden öğrenmeyi sağlar.
   3. Toplumu aydınlatmak amacıyla yazılan ve kesin kanıtlar sunan makale türünün bir alt koludur.
   4. Geçmişte yaşanmış olayları belgelere dayandırarak tarafsız bir şekilde inceleyen tarihî araştırmadır.
   5. Yazarın herhangi bir konu üzerindeki kişisel görüşlerini kanıtlama kaygısı güütmeden yazdığı düzyazıdır.
   Cevap ve çözüm

   Cevap: B)

   1. Mülakat türünün tanımı ve temel özellikleri göz önüne alınmalıdır.
   2. Mülakat, alanında tanınmış kişilerin sanat anlayışını, eserlerini ve düşüncelerini kendi sesinden ve ağzından okuyucuya aktarmayı amaçlar.
   3. Bu özellik doğru seçenekte doğru şekilde vurgulanmıştır.

8. Mülakat türü ile diğer yazılı anlatım türleri arasındaki ilişkiyi inceleyen bir öğrencinin yaptığı aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

   1. Mülakat - Karşılıklı konuşma ve soru-cevap esasına dayanması yönüyle tiyatro metinlerine benzer.
   2. Mülakat - Bir olayı merkezine alıp kurmaca dünyada kişi ve mekânla anlatması yönüyle romandan tamamen aynıdır.
   3. Mülakat - Konuşma diline yakın, samimi bir anlatım taşıması yönüyle sohbet türüne benzer.
   4. Mülakat - Gerçek kişilerin hayatını ve anılarını ele alması yönüyle biyografi türüyle ilişkilidir.
   5. Mülakat - Toplumun tanınmış bir yüzünü tanıtması yönüyle röportaj ve portre yazılarıyla yakın bağ kurar.
   Cevap ve çözüm

   Cevap: B)

   1. Mülakat türünün diğer yazılı anlatım türleriyle ilişkisi incelenmektedir.
   2. Diğer seçeneklerdeki eşleştirmeler mülakatın özellikleri ile doğru bağdaştırılmıştır.
   3. Doğru seçenekte mülakatın 'bir olayı merkezine alıp kurmaca dünyada kişi ve mekânla anlatması yönüyle romandan tamamen aynı olduğu' söylenmiştir; oysa mülakat kurmaca bir tür değil, gerçek kişilerin görüşlerini ele alan bir gazetecilik/edebiyat türüdür, bu yüzden bu ifade yanlıştır.

9. Aras: Yazmaya başladığınız ilk yıllarda sizi en çok etkileyen şey neydi?

   Nil: Sokağın gürültüsü ve pencereden görünen o tek çınar ağacı ilk hikâyelerimin temelini oluşturmuştu.

   Yukarıdaki mülakat alıntısında koyu yazılmış sözle asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

   1. Geçmişteki anıların tamamen unutulup yepyeni bir üslup denenmesi
   2. Doğanın insan yaşamı üzerindeki olumsuz etkilerinin açıkça eleştirilmesi
   3. Şehir hayatının karmaşasından kaçma isteğinin eserlere açıkça yansıtılması
   4. Edebî eserlerde mekân tasvirlerinin okuyucuya yabancı gelmesi
   5. Yazarın çevresindeki gündelik ayrıntıları gözlemlemesinin eserlerine ilham kaynağı olması
   Cevap ve çözüm

   Cevap: E)

   1. Yazar, "Sokağın gürültüsü ve pencereden görünen o tek çınar ağacı"nın ilk hikâyelerinin temelini oluşturduğunu söylemektedir.
   2. Sokak ve çınar ağacı, yazarın çevresinde her gün gördüğü sıradan ayrıntılardır.
   3. Bu söz, yazarın gündelik çevresini gözlemlemesinin eserlerine ilham kaynağı olduğunu anlatır.

10. Alp: Zamanın akışını eserlerinizde nasıl hissediyorsunuz?

    Kerem: Yıllar yaprak gibi dökülürken geride sadece kâğıt üzerindeki mürekkep izleri kalıyor.

    Yukarıdaki mülakat alıntısında koyu yazılmış sözle ifade edilen edebî kavram aşağıdakilerden hangisidir?

    1. Açık ileti
    2. Nesnel yargı
    3. İmge
    4. Terim anlamı
    5. Deyim
    Cevap ve çözüm

    Cevap: C)

    1. Soruda 'Yıllar yaprak gibi dökülürken geride sadece kâğıt üzerindeki mürekkep izleri kalıyor' cümlesindeki koyu yazılmış ifadenin edebî karşılığı sorulmaktadır.
    2. Yılların yaprak gibi dökülmesi benzetmeye dayalı, kelimelerin gerçek anlamı dışında kullanılmasıyla oluşan bir zihinsel tasvirdir.
    3. Edebiyatta bu tür benzetme ve aktarmalarla oluşturulan söz sanatları ve zihinsel tasvirlere 'imge' denir.